Nieman-rapport als basis voor branche-advies aan de minister

De brancheverenigingen verbonden aan het ‘Lente-akkoord Energiezuinige nieuwbouw’ hebben minister Blok geadviseerd de aanscherping aan de Rc-eis gedifferentieerd door te voeren. Ze hebben zich gebaseerd op een rapport van Nieman RI.

Minister Spies van BZK heeft medio 2012 aangekondigd de minimaal vereiste waarde voor thermische isolatie in het Bouwbesluit per 1 januari 2015 te verhogen tot Rc = 5,0 m2K/W. Afgelopen najaar zijn er in opdracht van de vier brancheverenigingen discussiebijeenkomsten met bouwpartijen gehouden en is er onderzoek op de bouwplaats gedaan waarbij de praktijkervaringen met Rc 5,0 en hoger in detail werden bekeken en besproken. De ervaringen zijn door Nieman Raadgevende Ingenieurs in een rapport beschreven.

Thermische isolatie is belangrijk
Een hoogwaardige thermische schil vormt een belangrijke randvoorwaarde voor energie-efficiënte gebouwen en past in de eerste stap van de Trias Energetica. Goede schilisolatie is een ‘robuuste maatregel’ om een woning energiezuiniger te maken en geschikt voor duurzame energietechnieken. Voor de daadwerkelijke energieprestatie is de gerealiseerde bouwkwaliteit essentieel.

Uit het onderzoek blijkt dat er voor daken en begane grondvloeren van woningen en woongebouwen voldoende oplossingsmogelijkheden zijn, er geen sprake is van onevenredige kostenstijgingen en er geen technische belemmeringen zijn gevonden voor het op grote schaal realiseren van een Rc = 5 m2K/W. Voor gevels ligt dit genuanceerder. Er is een aantal oplossingsmogelijkheden voor een Rc = 5 en hoger, maar er zijn ook knelpunten bij veel gebruikte geveloplossingen. Op onderdelen is nadere technische ontwikkeling gewenst.

Een hoogwaardige thermische schil wordt pas gerealiseerd in de samenhang tussen isolatie van de dichte delen, de transparante delen, de kierdichtheid en de thermische kwaliteit van de aansluitdetails (lineaire warmteverliezen). Uit indicatieve berekeningen blijkt dat de mate van invloed op de uiteindelijke energieprestatie voor deze vier aspecten van een robuuste thermische
schil in een zelfde orde van grootte liggen.

Aanbevelingen
Nieman adviseert te overwegen een meer genuanceerde eis te stellen, om een gelijke verlaging van de energievraag te realiseren. Denk aan een beperkte verhoging van de grenswaarde voor de gevel, maar een grotere sprong voor daken.

Daarnaast vragen wij aandacht voor de thermische schil als geheel. Ideaal is een indicator waarin zowel dichte als transparante onderdelen van de gebouwschil, maar ook de kierdichtheid en de lineaire warmteverliezen gewogen worden.

Nieman adviseert de volgende zaken aan te pakken in voorbereiding op de aanscherping in 2015:

  • Koppeling met het opleverprotocol van het Energielabel nieuwbouw (opleverkeur)
  • Focus op bouwkwaliteit
  • Belang van kierdicht bouwen
  • Rekenen met werkelijke lineaire verliezen

Voor meer informatie: ir. Harm Valk