De Energieschool in Jirnsum is ontworpen en gebouwd volgens het Passief Bouwen principe. Dat betekent dat het gebouw een extreem lage warmtevraag heeft. Dit maakt het mogelijk met een relatief eenvoudig installatieconcept te verwarmen, koelen een ventileren tegen zeer lage kosten: De kinderen zelf verwarmen het gebouw. Letterlijk een schoolvoorbeeld van integraal bouwfysisch advies!

Kenmerkend voor Passief Bouwen is een hoge bouwfysische kwaliteit van de gebouwschil. De schil om het gebouw werkt als een thermosfles met een dichte dop: Het gebouw is maximaal geïsoleerd en extreem luchtdicht. Hierdoor gaat in de winter nauwelijks warmte naar buiten en komt in de zomer nauwelijks warmte binnen. Door dat de architect al vanaf de eerste schetsen het ontwerp heeft afgestemd op belangrijke ontwerpprincipes als zuidoriëntatie, compact bouwen, overstekken heeft het toepassen van de Passief Bouwen uitgangspunten relatief weinig extra investering gekost.

In de winter wordt gebruik gemaakt van de laagstaande zon, door veel gevelopeningen p het zuiden. In de zomer, wanneer de zon hoog staat, weren de automatische zonwering en de grote overstekken de zon juist. De noordzijde van het gebouw, waar zich de gymzaal bevindt, is volledig dicht en heeft een klein oppervlak, zodat goed kon worden geïsoleerd en weinig energie verloren gaat.

Een school wordt gekenmerkt door een grote ventilatiebehoefte, kortdurende piekbelasting in CO2-productie en warmteproductie door gebruikers. Het is dus belangrijk om snel op deze veranderingen te kunnen inspelen. In een traditioneel schoolgebouw met een normale mate van thermische isolatie is veel verwarmingsvermogen nodig.

Daardoor zijn radiatoren en/of vloerverwarming vereist. Deze trage systemen leiden in de gebruikssituatie al gauw tot te warme klaslokalen. Een traditioneel ventilatiesysteem leidt, door de grote ventilatiecapaciteiten, tot grote luchtstromingen en veel energieverlies via het ventilatiesysteem.

Doordat in Jirnsum een extreem goede thermische schil is gemaakt, kan de school een groot deel van het jaar worden verwarmd door de gebruikers zelf. Elk persoon geeft immers warmte af. Dit heeft tot gevolg dat er geen radiatoren of vloerverwarming zijn aangebracht. Voor verwarming, koeling en ventilatie wordt slechts gebruik gemaakt van lucht. Daardoor worden de ruimten zeer snel op temperatuur gebracht en van verse lucht voorzien.

Om nog meer energie te besparen wordt gebruik gemaakt van de warmtecapaciteit van de bodem onder het schoolplein: de verse toevoerlucht wordt ’s zomers voorgekoeld en ’s winters voorverwarmd door een ondergronds grondbuis van 160 m en een diameter van 80 cm. Dit betekent dat lucht in de winter al met ca. 10°C de school in komt en ngo maar nauwelijks hoeft te worden bijverwarmd met een eenvoudige cv-ketel. ’s Zomers wordt op de warmste dagen lucht met ca. 17°C ingebracht. Daardoor vindt eenvoudige passieve koeling van het gebouw plaats.

Een zeer geavanceerde optimalisatie in de regeltechniek van het ventilatiesysteem (BaOpt) zorgt ervoor dat lucht met zeer lage snelheid in de lokalen wordt toegevoerd. Er zijn geen daardoor geen comfortklachten meer en op elke plaats in de ruimte heerst dezelfde goede luchtkwaliteit.

Nieman Raadgevende Ingenieurs heeft als ontwerpteampartner geadviseerd ten aanzien van bouwfysica, duurzaamheid, detaillering, luchtdichtheid, bouwregelgeving, brandveiligheid en akoestiek. Nieman-Valk Technisch adviesbureau heeft als installatieadviseur met ons het integrale en bijzondere installatieontwerp gemaakt.

Publicaties