Afgelopen 13 oktober gaven  André Kruithof en Stefan de Ruiter (Hurks) de werksessie ‘Gestapelde Bouw’  tijdens de ZEN platformbijeenkomst

Zeer energiezuinige woningen realiseren in gestapelde bouw is makkelijker gezegd dan gedaan. Er zitten tal van voetangels en klemmen aan de opgave. Welke zijn dat en hoe kunnen die worden opgelost? Kan BENG niet voor woongebouwen?

André Kruithof op ZEN bijeenkomst gestapelde bouw 13-10-2015

André Kruithof op ZEN bijeenkomst gestapelde bouw 13-10-2015

Uit een analyse die Nieman in opdracht van Minister Blok verrichtte, blijkt dat gestapelde bouw met een EPC kleiner dan 0,4 mogelijk is. Het gaat om woongebouwen met meer dan 4 of 5 bouwlagen. Woongebouwen verschillen fundamenteel van woningen, legt onderzoeker André Kruithof uit. De lineaire warmteverliezen voor gestapelde bouw moeten forfaitair worden geschat, onder meer door de vele knooppunten, zoals galerijen. Ook is de verhouding tussen dak- en gebruiksoppervlak in een woongebouw kleiner. Daardoor zijn de mogelijkheden voor PV-panelen beperkter. Er kan op het dak ook schaduwwerking optreden door bijvoorbeeld liftschachten. Daar komt bij dat de soms collectieve systemen, bijvoorbeeld voor tapwater, tot distributieverliezen leiden. En er zitten andere grondgebonden problemen aan een flatgebouw. Douchewaterwarmteterugwinning is slechts beperkt mogelijk.

Kruithof analyseerde vijftien gestapelde projecten op een soortgelijke manier als RVO dit deed voor dertig projecten. Bouwlagen varieerden van 4 tot 23, de EPC liep uiteen van – 0,22 tot 0,55. Rc-waarden voor vloer, gevel en dak gingen van 3,5 tot 8. Het glas is HR++ of triple. Met gangbare technieken zijn woongebouwen met een EPC < 0,4 haalbaar, aldus Nieman, die overigens de financiële consequenties niet onderzocht.

De drie BENG-indicatoren worden echter vrijwel niet gehaald. Net als in de analyse van RVO is het lastig een verband tussen de voorzieningen en energieprestaties te ontdekken. Ook in de gestapelde bouwprojecten lijkt de uitdaging in het ontwerp te zitten. Glas/geveloppervlak en oriëntatie op de zon zijn belangrijk. Dat zou de relatief goede score van de gestapelde bouwprojecten Veemarkt in Utrecht en Pierik Zuid in Zwolle verklaren.

logo_lenteakkoord_speciaalDiscussie ontstaat over de warmte/koude opslag (WKO). ‘Als je je aan randvoorwaarden over de bodemgesteldheid houdt, functioneert WKO’, zegt Kruithof. Grote opdrachtgevers zijn echter huiverig over WKO.

Lees meer

Vooraf hadden de deelnemers de EPC-berekeningen van vijf toekomstige woongebouwen ingediend. Collega André Kruithof heeft deze vijf projecten met behulp van de handreiking BENG zo goed mogelijk doorgerekend, oftewel ‘geBENGd’. Zo konden de deelnemers zien wat er gebeurt als je bestaande plannen bekijkt door de BENG-bril.